Η ανακοίνωση του Δείκτη Τιμών Καταναλωτή για τον Απρίλιο, δεν προκάλεσε καμία έκπληξη: Ήταν γνωστό ότι οι τιμές καυσίμων είχαν αυξηθεί πάνω από 30% σε σχέση με πέρυσι, ενώ όλοι πληρώσαμε το πασχαλινό αρνί «χρυσό», όπως και το πιο καθημερινό μοσχάρι. Κάτι παρόμοιο θα πρέπει να περιμένουμε και για τους επόμενους μήνες, τα τρία αυτά προϊόντα θα αποτελούν πρόβλημα.
Ας μεταφερθούμε για λίγο πίσω στα μαθητικά μας χρόνια και στο μάθημα της πατριδογνωσίας. Τότε μαθαίναμε ότι η χώρα μας δεν μπορεί να παράγει μοσχαρίσιο κρέας, διότι οι χονδροειδείς ζωοτροφές (σ.σ. σανά βρώμης και κτηνοτροφικών οσπρίων που καταναλώνουν σε μεγάλες ποσότητες τα ζώα αυτά) είναι ακριβές και δεν μπορούν να συναγωνιστούν τα πλούσια κι εύφορα λιβάδια της Βόρειας Ευρώπης. Ουδέν αναληθέστερο τούτου!
Μύθος ότι δεν συμφέρει η εκτροφή μοσχαριών στην Ελλάδα
Στην πρόσφατη πορεία μας ως χώρα έχουμε υιοθετήσει διαφόρους μύθους, ένας εκ των οποίων είναι και αυτός της αδυναμίας παραγωγής μοσχαρίσιου κρέατος λόγω ακριβών ζωοτροφών. Ακόμη κι εάν οι ζωοτροφές μας είναι ακριβές σε σχέση με την Βόρειο Ευρώπη, είναι ασύγκριτα καλύτερης ποιότητας λόγω της γεωγραφικής μας θέσης, του χώματός μας και κυρίως του ήλιου. Για παράδειγμα, το κριθάρι, μια κατ’ εξοχήν ζωοτροφή, εδώ στην Ελλάδα έχει πολύ περισσότερες πρωτεΐνες, μεγάλο ζητούμενο, από ότι σε βορειότερα κλίματα. Εδώ και 5 χρόνια, οι χονδροειδείς ζωοτροφές (βρώμη, κτηνοτροφικά όσπρια) είναι τόσο φθηνές που η καλλιέργειά τους καθίσταται ασύμφορη... Τι μας λείπει λοιπόν; Τεχνογνωσία και κεφάλαιο!
Η παραγωγή κρέατος δεν είναι το πιο εύκολο πράγμα στον κόσμο. Η επιλογή ανάμεσα στις δεκάδες φυλές, η κατάλληλη μέθοδος εκτροφής και το αποδοτικό σιτηρέσιο είναι βασικά στοιχεία μιας επιτυχημένης εκτροφής. Δυστυχώς στη χώρα μας, σε ελάχιστες περιπτώσεις βρίσκεις τους παράγοντες όλους αυτούς να συνυπάρχουν σε μια εκτροφή. Και για τον λόγο αυτό η παραγωγή κρέατος βαίνει διαρκώς φθίνουσα.
Κτηνοτρόφος = ότι νοσηλευτής στους ανθρώπους
Ή με άλλα λόγια ο σύγχρονος κτηνοτρόφος ενέχει τη θέση του νοσηλευτή στο νοσοκομείο. Σπουδαγμένος, με την καθοδήγηση του γιατρού, εργάζεται με συστηματικό κι επιστημονικό τρόπο να γίνει καλά ο ασθενής. Εδώ ο κτηνοτρόφος, με επιστημονική βοήθεια αλλά και με γνώση, όχι μόνο εμπειρία ο ίδιος, πρέπει να διαλέξει τις κατάλληλες φυλές για την εκτροφή του, τα φτιάξει τα ανάλογα σε κάθε εποχή μείγματα ζωοτροφών, να παράσχει στα ζώα του όλες τις φροντίδες που απαιτούν οι εκλεκτές φυλές εκτροφής
Και όσο το μοσχάρι είχε στο τσιγκέλι του χασάπη 13 ή 15 ευρώ, ας πούμε ότι το κίνητρο να στραφεί κάποιος στην παραγωγή μοσχαρίσιου κρέατος ήταν μικρό. Τώρα που έχει 20 ευρώ το κιλό και η τιμή παραγωγού πάνω από 8,5 ευρώ, δεν μπορεί κάποιος να φανταστεί δικαιολογίες…
Φαίνεται ότι στην περίπτωση του μοσχαρίσιου κρέατος, συνυπάρχουν όλες οι παθογένειες της ελληνικής αγροτικής πραγματικότητας: Μη κοινωνικά αποδεκτή εργασία αυτή του κτηνοτρόφου, επιμονή στη διαχείριση των μεγάλων φορτίων που απαιτούνται με εντελώς παρωχημένους και παραδοσιακούς τρόπους (τα δέματα σανό φορτώνονται στο χωράφι και ξεφορτώνονται στο στάβλο με τα χέρια!!!), η διαθεσιμότητα κατάλληλων φυλών εκτροφής γίνεται με βάση τα κριτήρια του τι υπάρχει διαθέσιμο στην αγορά σε φθηνή τιμή και όχι την καταλληλότητα, η αγορά κινείται με βάση κοπές παλαιότερων εποχών, όταν οι νοικοκυρές μαγείρευαν σπίτι.
Σήμερα όμως τα πράγματα άλλαξαν: Υπάρχουν μηχανήματα που διαχειρίζονται αποτελεσματικά τους μεγάλους όγκους σανού, οι επικοινωνίες με το εξωτερικό από όπου έρχονται τα προς εκτροφή ζώα είναι πολύ εύκολες, η τεχνογνωσία υπάρχει διαθέσιμη αρκεί κάποιος να είναι διατεθειμένος να πληρώσει. Και το σημαντικότερο, η διεθνής τιμή βρίσκεται και θα εξακολουθήσει να βρίσκεται στα ύψη.
Ζυμώσεις αλλά χωρίς υπόβαθρο
Το μεγάλο ζητούμενο όμως είναι, υπάρχουν αγρότες διατεθειμένοι να ασχοληθούν με την εκτροφή μοσχαριών; Από την ώρα που η τιμή ανέβηκε σε υψηλά επίπεδα, πολλοί αγρότες εξέφρασαν την επιθυμία να ασχοληθούν με το αντικείμενο αυτό, αλλά δυστυχώς με λάθος τρόπο. Θυμήθηκαν ότι είχαν οι ίδιοι ή κάποιος ξάδελφος που τώρα δεν ασχολείται, ένα μικρό στάβλο που θα μπορούσαν να εκτρέψουν μοσχάρια.
Δυστυχώς οι καταστάσεις αυτές, δεν πληρούν καμία από τις σύγχρονες προϋποθέσεις εκτροφής, της ευζωίας των ζώων περιλαμβανομένης. Τυχόν ενεργοποίηση τέτοιων παλαιομοδίτικων εγκαταστάσεων είναι βέβαιο ότι θα οδηγήσουν σε αποτυχία και ίσως ακόμη και οικονομική καταστροφή των φορέων τους, ακόμη κι εάν οι τιμές ανέβουν κι άλλο. Η αξία αγοράς μοσχίδων ανέρχεται σε μερικές εκατοντάδες ευρώ, οι ζωοτροφές σε αρκετές χιλιάδες, τα λοιπά έξοδα είναι κι αυτά αυξημένα. Με λίγα λόγια, εάν κάποιος τολμήσει, θα πρέπει να το κάνει με σύγχρονους όρους.
Όταν οι αρμόδιες υπηρεσίες και οι πολιτικές ηγεσίες ξεμπλέξουν με τα θέματα του ΟΠΕΚΕΠΕ, ίσως θα μπορούσαν να ασχοληθούν με την δημιουργία ενός εξειδικευμένου προγράμματος ανάπτυξης της εκτροφής μοσχαριών στην χώρα μας. Το ποιο πιθανό, είναι ότι ο καταναλωτής θα εξακολουθεί να πληρώνει υψηλές τιμές στην αγορά, αλλά τα λεφτά θα πηγαίνουν τουλάχιστον σε Ελληνικές τσέπες και όχι Γαλλικές η λατινοαμερικάνικες.
Αιγοπροβατοτροφία: Eκτός από τη φέτα, υπάρχει και το κρέας
Αναφορικά τώρα με το κρέας αρνιού, η κατάσταση είναι λίγο διαφορετική. Ο προσανατολισμός της Ελληνικής αιγοπροβατοτροφίας είναι στη γαλακτοπαραγωγή. Η παραγωγή κρέατος δεν είναι πρώτη προτεραιότητα. Κι όμως υπάρχουν δύο λόγοι που θα ευνοούσαν την ανάπτυξη και της κρεατοπαραγωγού αιγοπροβατοτρφίας. Τα τελευταία χρόνια, το κρέας της προβατίνας έχει γίνει μεγάλη μόδα. Η τιμή της έχει σχεδόν διπλασιαστεί και ειδικά τα καλοκαίρια που καταναλώνεται πολύ σε ταβέρνες, οι έμποροι δεινοπαθούν να εξασφαλίσουν τις απαραίτητες για τους πελάτες τους ποσότητες.
Το δεύτερο σημείο είναι η δυνατότητα εξαγωγών τόσο σε αραβικές χώρες όσο και πιθανόν σε Βαλκάνια. Οι χώρες της Βόρειας Αφρικής και της Αραβικής χερσονήσου, καταναλώνουν μεγάλες ποσότητες αρνίσιου κρέατος, τόσο σε εορτές, όσο και σε πιο καθημερινή βάση. Η εγχώρια παραγωγή τους είναι περιορισμένη και όσο το βιοτικό τους επίπεδο ανεβαίνει, τόσο ανεβαίνει και η ζήτηση αρνίσιου και πρόβειου κρέατος. Η Ρουμανία, έχει δημιουργήσει τις υποδομές για μεγάλες εξαγωγές ζωντανών ζώων σε χώρες αυτές, αφού οι θρησκευτικές παραδόσεις απαιτούν τη θυσία των ζώων από τους ίδιους τους νοικοκύρηδες. Η προσπάθεια της Ρουμανίας στον τομέα αυτόν είναι μεγάλη, μακροχρόνια και πολυδάπανη, σε σημείο που όταν πριν λίγα χρόνια ξέσπασε ευλογιά προβάτων στη χώρα αυτή, ο τότε Υπουργός Γεωργίας, αρνήθηκε να υπογράψει την απαγόρευση εξαγωγών ζώντων ζώων, λέγοντας ότι θα υπέγραφε τη ληξιαρχική πράξη θανάτου της κτηνοτροφίας τους!
Η Βόρειος Αφρική διψάει για κρέας αρνιού
Πέρυσι, το Μαρόκο, δεν μπόρεσε να βρει αρκετά αρνιά για την ημέρα της θυσίας του Προφήτη σε γειτονικές χώρες και κατέφυγε στη μακρινή Ουρουγουάη! Μάλιστα το γεγονός αυτό στηλιτεύτηκε από τους σε μεγάλη κόντρα γείτονές τους Αλγερινούς.
Εμείς είμαστε σε όλα αυτά απόντες. Σχεδόν μοναδικό μέλημά μας, να έχουμε επάρκεια με 700.000 αρνιά την ημέρα του Πάσχα. Στο καθημερινό τραπέζι το αρνί δεν έχει μεγάλη σημασία, οπότε δεν πολυενδιαφέρει και η πορεία τιμών. Για εξαγωγές, ούτε συζήτηση… Διαδοχικά επεισόδια στο σήριαλ των χαμένων ευκαιριών της ελληνικής αγροτικής οικονομίας, που έχει πλέον εστιάσει στην έγκαιρη καταβολή επιδοτήσεων.
ΥΓ. Μοναδικό φως στο τούνελ, αναρτήσεις στα κοινωνικά δίκτυα, συνεχών εκφορτώσεων φορτωτών για τρακτέρ κυρίως από Πολωνία, ενώ οι Έλληνες κατασκευαστές δεν προλαβαίνουν. Ας ελπίσουμε ότι κάτι ξεκίνησε να κινείται.